Author: PreMama duo

Сіз енді ғана жүкті болғаныңызды білдіңіз. Құттықтаймыз! Тоғыз айлық жүктілік – бұл уайым мен мәселелерге толы кезең және Сізді алдағы 9 ай бойы көптеген жаңа сезімдер мен маңызды оқиғалар күтіп тұр: бірінші УДЗ, балаңыздың алғашқы қозғалыстары. 

Жүктіліктің әрбір триместрі ана мен бала үшін дұрыс жүктілікті қамтамасыз ету үшін мұқият мониторингті, талдаулар мен ұсынымдарды талап етеді. Әрбір ата-ана дені сау балаға ие болады деп үміттенеді және пренаталды скринингтік тестілер – бұған көз жеткізудің тамаша тәсілі. 

Пренаталдық генетикалық тесттер дегеніміз не? 

Бұл болашақ ата-аналарға балаларында болуы мүмкін генетикалық бұзылыстар туралы ақпарат беруге арналған тестілер. Генетикалық аурулардың көпшілігі ата-аналардың біреуінен немесе екеуінен де тұқым қуалайды, сондықтан оларды жүктіліктің ерте мерзімінде анықталғаны дұрыс. Бұл жерде атап өту керек, Егер ата-аналар генетикалық тасымалдаушы емес екеніне көз жеткізгісі келсе,кейбір тесттерді жүктілік басталмай тұрып та жасауға болады.Қазіргі уақытта біз тек пренатальды мәселелерге ғана назар аударамыз. 

Пренаталдық генетикалық тесттердің екі негізгі түрі бар. Пренаталдық скринингтік тесттер және пренаталдық диагностикалық тесттер. Пренаталды скринингтік тесттер – балада туа біткен ақау болуы мүмкін бе екенін анықтайды (ықтимал қауіп деңгейін көрсетеді). Пренаталды диагностикалық тесттер – нәрестеде нақты генетикалық ауру бар-жоғын дәл анықтайды. Диагностикалық тесттер – бұл нақты диагноз қоюдың жалғыз жолы.  

Бірінші триместрдегі скринингтік тесттер 

Бірінші триместрде аралас скрининг деп аталатын бірінші триместрдегі скринингтік тестілер неғұрлым кең таралған болып табылады. Оларға Даун синдромының (21-трисомия немесе 21-қалыпта қосымша хромосоманың болуы), Эдвардс синдромының (18-трисомия) және Патау синдромының (13-трисомия) даму қаупін көрсететін тесттер жатуы мүмкін. Талдауларға қан талдаулары, желке астының мөлдірлігін ультрадыбыстық зерттеу (НЦ), ананың жасы мен салмағын, сондай-ақ жүктілік жасын анықтау кіреді. Әдетте оларды жүктіліктің 9-шы және 13-ші апталары аралығында жасайды. 

Пренаталдық диагностикалық тесттер 

Бұл тесттер дамушы баланың хромосомдық аномалиясы бар ма, жоқ па, 99,9% -дан астам дәлдікпен анықтай алады. Неғұрлым жиі пайдаланылатын амниоцентез болып табылады, ол екінші триместрде жүргізіледі. Әдетте, егер скринингтік тест бірінші триместрде генетикалық ауру қаупінің белгілі бір деңгейін көрсетсе немесе анасы 35 жастан асқан болса, дәрігер диагностикалық тестті ұсына алады. 

Неліктен сіз пренаталдық генетикалық скрининг жүргізуіңіз керек? 

Осындай себептердің бірі кейбір генетикалық бұзылулардың отбасылық анамнезі болып табылады. Егер ата-аналардың біреуінде немесе екеуінде де генетикалық ауруы бар отбасы мүшесі болса, олардың балаларында да болу ықтималдығы жоғары. Екінші себеп -жүкті әйелдің жасы 35 жастан асқан, ал тағы бір себебі-оның түсік тастауы немесе баланың өлі туылуы. 

Сіз не істесеңіз де, алдымен дәрігермен кеңескеніңіз дұрыс. Дәрігер сізге жүктіліктің дамуына қарай бар тест түрлері мен нұсқалары туралы кеңес береді. 

Зерттеулерге сәйкес, әр оныншы әйел босанғаннан кейінгі депрессияға ұшырайды, ал кейбір дереккөздер бойынша, бұл әр жетінші әйел деп берілген. Бұл алаңдататын сияқты естілуі мүмкін, бірақ одан да уайымға қалдыратын жайт – бұл жағдайдың дерлік 50%-да медициналық мамандар тарапынан диагноз қойылмайды. 

Кейбір адамдар босанғаннан кейінгі депрессияны қазіргі аналар арасындағы белгілі бір «тренд» деп, тек қана біздің заманымыз әйелдері тап болатын ойдан шығарылған ауру деп санайды. Алайда, шын мәнінде бәрі керісінше. Босанғаннан кейінгі депрессия әрқашан болған, тек өткенде ол соншалықты ашық талқыланбаған. Егер тарихи дереккөздерге жүгінсек, біздің дәуірімізге дейінгі IV ғасырда белгілі грек дәрігері Гиппократ бұл жағдайды алғаш байқап, сипаттағанын көруге болады. Бұл бізді ойланып, сұрақ қоюға итермелейді… 

Босанғаннан кейінгі депрессия дегеніміз не? 

Босанғаннан кейінгі депрессия – бұл әйелдерде босанудан кейін пайда болатын депрессияның бір түрі. Әдетте, ол баланың туылуынан кейінгі алғашқы екі-үш күнде басталып, бірнеше апта немесе тіпті айлар бойы созылуы мүмкін. Баланың дүниеге келуі – әйелдің өмірін түбегейлі өзгертетін маңызды оқиға екенін түсіну қажет. Ана болу – әсіресе босанғаннан кейінгі алғашқы айларда үлкен жауапкершілік. Шаршау, ұйқының жетіспеушілігі және гормоналды өзгерістер – босанғаннан кейінгі депрессияны (немесе БКД) туындататын негізгі факторлар. Егер сізде босанғаннан кейінгі депрессияның белгілері пайда болса, кінә немесе ұят сезімін сезбеу керек. Сіз жалғыз емессіз, және дұрыс қолдау арқылы бұл жағдайды сәтті жеңуге болады. 

Сізде босанғаннан кейінгі депрессия бар-жоғын қалай түсінуге болады? 

Босанғаннан кейінгі депрессияны көрсетуі мүмкін бірнеше негізгі белгілер мыналар: 

 Мұң немесе зауықсыздық сезімі – назар аудару керек негізгі белгілердің бірі. 

Уайым немесе ашуланшақтық- босанғаннан кейінгі депрессияның БКД алаңдатушылық туғызатын белгісі болуы мүмкін. 

Бұрын қуаныш әкелген нәрселерге деген қызығушылық пен энергияның жоғалуы. 

Ұйқының бұзылуы, ұйқысыздық немесе керісінше, артық ұйқыға шалдығу,тәбеттің жоғалуы,зейін қоюының нашарлауы БКД қосымша белгілері болып табылады. 

 Сондай-ақ, теріс немесе жабсқақ ойлар, алаңдаушылық, кінә, ұят немесе үмітсіздік сезімі болады. Бала туғаннан кейінгі депрессия кезінде жылау өте кең тараған, сондай-ақ баламен эмоционалдық байланыс орнатудағы қиындықтары бар.  

Егер сіз өзіңізде осы белгілердің бірнешеуін (немесе барлығын) байқасаңыз, дәрігерден көмек сұрау өте маңызды. Босанғаннан кейінгі депрессия – жай ғана «жаман көңіл-күй» емес, ол назар мен қолдауды қажет ететін ауыр жағдай.  

Босанғаннан кейінгі депрессиямен қалай күресуге болады? 

Есіңізде болсын: көмек сұрау – сауықтыруға алғашқы қадам.Дәрігермен сөйлесіңіз, ол сізге сәйкес емдеу әдісін таңдай алады. Бұл психологиялық кеңес беру, когнитивті терапия немесе медикаментозды қолдау болуы мүмкін. Бұл жағдайдан күресуге көмектесетін тиімді әдістердің бар екендігін білу маңызды. 

Осы арада келесі нәрселерді байқап көріңіз: 

Үй шаруашылығына және кішкентай балаға күтім көрсетуге көмек сұраңыз. Жақындарыңыздан қолдау алуға қысылмаңыз. 

Қонақтардың санын шектеңіз. Артық күйзелістен сақтанып, өзіңіздің жай-күйіңізге көңіл бөліңіз. 

Қуаныш сыйлайтын істермен айналысыңыз. Тіпті жеңіл дене жаттығулары немесе балаңызбен серуендеу көңіл-күйді көтере алады. 

Теңгерімді тамақтану. Қоректік заттарға бай диета сіздің физикалық және эмоционалдық жағдайыңызды қолдайды. 

 Демалып, кез келген мүмкіндік болғанда ұйықтаңыз. Сіздің ағзаңыз қалпына келеді, оған толыққанды дем алу қажет. 

Өзіңізге сабырлы болыңыз. Сіз керемет анасыз, және бұл қиын кезең де өтеді 

Бала дүниеге келуі – әйелдің өмірін сөзсіз өзгертетін сәттердің бірі. Босанғаннан кейінгі кезең (көп жағдайда босанғаннан кейінгі кезең деп аталады) көп аналар үшін ең қиын сәт сияқты. Олар тек өздерінің туған кішкентай нәрестесі үшін жауапкершілік алып қоймай, сонымен қатар, өздері де аз ғана сүйіспеншілік пен қамқорлыққа мұқтаж болады. Осы кезеңде аналар физикалық және эмоционалдық шаршауды бастан кешіреді, сондықтан босанғаннан кейінгі алты-сегіз апта күтім үшін өте маңызды. 

Босанғаннан кейінгі кезең дегеніміз не және оны қалай жеңілдетуге болады? 

Атауы айтып тұрғандай, баланың туылғаннан кейінгі және одан кейінгі сегіз аптаға дейінгі кезең. Бұл ата-аналар баламен қарым-қатынас орнатуға, жақсы ұйқы режимін және емшек сүтімен қоректендіру практикасын жолға қоюға тырысып жатқан қиын кезең. Анасы көбінесе кішкентай, сүйкімді балаға көңіл бөлсе де, анасы бала туғаннан кейінгі күтімді қажет етеді. Ол ұйықтамайды, шаршайды, терлейді және ауырсынуы мүмкін (ең болмағанда алғашқы бірнеше күн ішінде). Ол сондай-ақ күн сайын гормондық серпілістерге тап болатынын ұмытпау керек. 

Мұнда біз ана үшін босанғаннан кейінгі кезеңді қалай жеңілдету керектігі туралы нақты ұсыныстар мен кеңестерді атап өтеміз. Ана бақытты болса, бала да бақытты болады екенін, есте сақтаңыз: 

Балаңыз ұйықтағанда, сіз де ұйықтаңыз 

Немесе, ең болмағанда, өте демалу қажеттілігіне барлық мүмкіндікті пайдаланыңыз. Ерте ұйықтаңыз, түстен кейін ұйықтап алыңыз. Жаңа туған кезең ата-аналарды шаршатады, әсіресе ананы. Ата-ананың екеуіне де ауыр, бірақ көбінесе анаға ауырлық түседі. Сіз, әрине, түнде балаңыздың жөргегін ауыстыруға, баланы емізуге және төсекке жатқызуға оянасыз. Бұл шынымен де шаршатады Ұйқының жетіспеушілігі ауыр өтеді, сондықтан  демалуға және жеткілікті ұйықтауға мүмкіндік болса, пайдаланыңыз. 

Өзіңізге мейірімді болыңыз 

Сіз жаңа адамның өмірін сыйладыңыз!  Бұл үлкен жетістік. Өзіңізге сабырлы және қамқор болыңыз. Сын, теріс ойлар және өзіңізге қатысты кінәсалғыштықпен толтырылған ішкі диалог ештеңе әкелмейді. Оның орнына өзіңізге жанашырлық пен түсіністікпен қараңыз. Сіз керемет анасыз, балаңыз үшін ең жақсысыз. Бұл қиын кезең өтеді, тек өзіңізге мейірімді болуға тырысыңыз 

Көбірек белсенді болу жолдарын табыңыз 

Біз спортзалға бару босанғаннан кейінгі кезеңде басты басымдық еместігін түсінеміз. Бірақ бұл белсенділіктің өміріңізден толықтай жоғалуын білдірмейді. Тіпті шағын өзгерістер сізді жақсы сезінуге көмектеседі. Баланы арбаға салып, кем дегенде 30 минут серуендеңіз. Таза ауада дем алып, қозғалыңыз, ортаны өзгертіңіз. Бұл сізге ғана емес, балаңызға да пайда әкеледі. Дене белсенділігі, жақсы көңіл-күй жалпы жағдайды жақсартады. 

Мүмкін болған кезде көмекті қабылдаңыз  

«Баланы тәрбиелеу үшін бүкіл ауыл қажет» деген мақал бар. Бұл рас. Егер сізде көмек алу мүмкіндігі болса – пайдаланыңыз. Жақындарыңыз үй шаруаларында немесе балаға көмектессін. Міндеттердің бір бөлігін серіктесіңізге тапсырсаңыз болады. Бұл сіздің күшіңізді үнемдеп, өзіңіздің жай-күйіңізге және балаңызға көңіл бөлуге мүмкіндік береді, сондай-ақ сіздің серіктесіңізді сәбиге қамқорлық жасауға немесе үй ісін орындауға тартудың жақсы тәсілі болып табылады. 

Баламен күн тәртібін орнатыңыз 

Үйде жаңа туған бала болғанда, бәрі тез арада «хаосқа» айналуы мүмкін. Сондықтан күн тәртібі мен қайталанатын әрекеттер тек бала үшін ғана емес, сіз үшін де маңызды. Рутина – бұл болжамды әрекет немесе қайталанып отыратын әрекеттер тізбегі. Таңғы және кешкі әдеттер күніңізді реттеуге және күйзелістен сақтауға көмектеседі. Бала үшін алдын ала белгілілік – қауіпсіздік пен тұрақтылық сезімі. Ол қашан тұру, тамақтану және ұйықтау керектігін түсіне бастайды.Бала неғұрлым жайлы және тыныш болса, сізге де соғұрлым жеңіл болады. 

Өзіңізге көңіл бөлуді ұмытпаңыз 

Көптеген адамдар үшін өзіне күтім жасау – қалыпты нәрсе. Бірақ жаңа туған нәрестелердің аналары үшін бұл кейде олар көтере алмайтын сәнділік сияқты көрінуі мүмкін. Көптеген аналардың өздері, мысалы, жылы ванна қабылдауға немесе жақсы теңгерілген және құнарлы тамақ ішуге уақыты да ниеті де жоқ. Бірақ сіз дұрыс тамақтанып, өзіңізге уақыт бөлуіңіз керек. Сонымен, көмек сұраңыз. Балаңызды серіктесіңізбен, туыстарыңызбен немесе достарыңызбен біраз уақытқа қалдырыңыз. Өзіңізге ұнайтын нәрсені жасаңыз. Сіздің денсаулығыңыз бен жай-күйіңіз балаға көрсетілетін қамқорлықтан кем емес маңызды. Егер өзіңіз жақсырақ сезінсеңіз, балаңыз да бақыттырақ болады. 

Келулерді шектеңіз 

Бұл кеңес біршама оғаш көрінуі мүмкін, бірақ ол өте маңызды.Бала туылғаннан кейін көптеген туыстар мен достар балаңызды көру үшін келгісі келеді.Бірінші қарағанда бұл жақсы идея болып көрінеді, бірақ нағыз мәні – алғашқы 6-8 апта сіз бен балаңыз үшін әсіресе осал кезең болып табылады.Неліктен келулерді минимумға дейін шектеу керек?Сіздер екеуіңіз де жаңа өмірге бейімделіп жатырсыздар, тыныштық қажет.Қонақтар микробтар мен бактерияларды әкелуі мүмкін, бұл бала үшін қауіпті болуы ықтимал.Сондықтан келулерді қабылдаудан бас тартудан қорықпаңыз – бұл сіздің толық құқығыңыз. Өзіңіздің психикалық денсаулығыңызға назар аударыңыз. 

Психикалық денсаулығыңызға мән беріңіз 

Бұл, әсіресе, жас аналар үшін өте маңызды. Сіз төмендегідей жағдайлармен бетпе-бет келуіңіз мүмкін: ұйқының жетіспеушілігі, емшек емізу және физикалық шаршау, гормоналды өзгерістер, қасындағы тынышсыз балалардың болуы. Босанғаннан кейінгі депрессия – бұл сіздің жай-күйіңізге әсер етуі мүмкін шын мәнінде өзекті мәселе. Мүң басу, алаңдаушылық, ашуланшақтық сезімі, баламен эмоционалдық байланыс орнатуда қиындықтары, үздіксіз шаршау және апатия сияқты белгілерді байқасаңыз, кәсіби көмекке жүгінуден тартынбаңыз. 

Рутинадан шығыңыз 

Біз күнделікті тәртіп орнатудың оң екенін айттық. Күн тәртібі жақсы, бірақ біртүрлілік шаршатуы мүмкін. Әсіресе жас аналар баламен үйде «отырып қалса». Егер күн сайын бір-біріне ұқсас болып көрінсе, аздап өзгертуді байқап көріңіз. Серуен бағытын өзгертіп, жаңа саябаққа немесе жағажайға барыңыз. Жаңа тағам дайындап көріңіз, тіпті қарапайым болса да. Немесе ұзақ уақыт сөйлеспеген досыңызға қоңырау шалыңыз.  Тіпті шағын өзгерістер күнді сергітіп, көңіл-күйіңізді көтере алады. 

Соңғы, бірақ аз маңызды емес нәрсе. Стимуляцияны шектеңіз. 

Бұл сіздің балаңызға қатысты, бірақ сізге де қатысты болуы мүмкін. Сіздің миыңыз күн бойы және түнде бос болмайтынын естен шығармаңыз. Мен соңғы рет баламды емізгенім қашан? Балақайым қанша сүт ішті? Біз педиатрға қабылдауға қашан жазылдық? Сондықтан түнгі демалысқа келгенде, бөлмедегі жарықты бәсеңдетіңіз. Тым қоздырушы барлық құрылғыларды (теледидар, компьютер) өшіріп, телефонды алысқа қойыыз . Кешкі 11-де телефоныңызды айналып отыру қажет емес – сізге демалып, энергия жинау керек. 

Босанғаннан кейінгі кезең қиын, әсіресе аналар үшін аса ауыр. Жай ғана тынышталыңыз, бәріне жалғыз жете алмауыңыз қалыпты жағдай. Өзіңіз бен балаңыз үшін ең жақсысын жасаңыз.Иә, бала – сіздің басымдылығыңыз, бірақ сіз де қамқорлыққа мұқтажсыз.Өзіңізге демалуға рұқсат етіңіз, бәрін жалғыз өзіңіз шешуге тырыспаңыз. Көмекті қабылдаңыз және физикалық пен психикалық денсаулығыңызды сақтай отырып, осы кезеңді сабырмен өткеруге тырысыңыз. 

Емшек емізу – керемет процесс. Ол аналарға өз балаларына тамақтандыру мен тәрбиелеуге мүмкіндік беріп қана қоймай, баламен жақын қарым-қатынас орнатудың тамаша жолы болып табылады. Алайда, көптеген аналар бұл үдерісті оңай деп таппайды. Олардың көпшілігі ұйқының жетіспеушілігімен күреседі, және көптеген жас аналар үшін, кем дегенде алғашқы бірнеше күнде, емшек емізу өз бетімен де мәселе болуы мүмкін. 

Бірақ сол уақытта балалардың тамақ пен күтімге мұқтаж екені анық, сонымен бірге аналар да сол мағынада қамқорлық пен қолдауға мұқтаж. Балалар күн сайынғы дозада қоректік заттарды, су мен антиденелерді емшек сүті арқылы алады. Ал аналарға ше? 

Емшек емізу кезіндегі тамақтану өте маңызды. 

 Шынында да, көпшілік мамандар емшек емізетін аналарға арнайы диета қажет емес деп кеңес береді. Дегенмен, олардың рационы қоректік заттармен бай, денсаулыққа пайдалы және теңгерімді болуы тиіс. Бұл не деген сөз? 

Сіздің күнделікті рационыңызға барлық азық-түлік топтары кіруі керек. Бұл дегеніміз, мәзіріңізде маусымдық жемістер мен көкөністер көп, жұмыртқа, балық және ет сияқты ақуыз көздері болуы шарт. Сондай-ақ, пайдалы көмірсулар мен күріш, тұтас дәнді нан, картоп, макарон сияқты крахмалды өнімдерді ұмытпаңыз. Соңында, тез әрі дәмді ботқаларды да қосыңыз, өйткені олар талшыққа бай. 

Сүт толық өндіріліп бастаған соң, әдетте ол күніне 750 мл-ден 1000 мл-ге дейін болады, сондай-ақ жақсы су ішкеніңізге көз жеткізіңіз. 

Емшек емізу кезінде қатты өңделген, қуыру тағамдарына немесе мүлде «фастфудқа», яғни қоректік құндылығы жоқ тағамдарға жол бермеу керек. Біз білеміз, мұндай тағамдар барлық адамдар үшін, әсіресе емшек емізетін аналар үшін денсаулыққа зиянды. Сонымен қатар, емшек емізу кезінде алкогольден аулақ болу жөн. 

Сіздердің кейбіреулеріңіз белгілі бір өмір салтын (вегандық немесе вегетариандық) ұстануыңыз немесе белгілі бір себептер бойынша шектеулі диета сақтауыңыз мүмкін. Дегенмен, күні бойы істеріңіз көп болғанда өз тамақтануыңызға көңіл бөлу әрқашан жеңіл болмайтынын білеміз. Мұндай жағдайда тағамдық қоспаларды қабылдау пайдалы болуы мүмкін. 

Емшек емізетін аналардың күнделікті рационы калория тұрғысынан қалай көрінеді? 

Қаласаңыз да, қаламасаңыз да, емшек емізетін аналардың күнделікті рационының калориялық құрамы бойынша түбегейлі айырмашылық жоқ. Емшек емізетін аналарға әйелдерге арналған әдеттегі ұсынылған калорияға қосымша күніне тек 450-ден 500 калорияға дейін тұтыну ұсынылады. 

Кейде қосымша калориялардың саны дене салмағы индексіне, ананың егіз бала емшектендіруіне және емшек емізу деңгейіне немесе ананың емшек емізген кезде қосымша қоспа қолдануына байланысты өзгереді. 

Соңында, емшек емізу кезінде калория туралы уайымдаудың қажеті жоқ. Бұл тұрғыда тым қатал болу кері әсер етеді. Өз ағзаңыздың қажеттіліктеріне сәйкес жүріңіз. Емшек емізу кезінде көп энергия жұмсалады, сондықтан рационыңызда қосымша калорияларияның болуы қалыпты жағдай. 

Есіңізде болсын, сіз басқа тірі ағзаны тамақтандырып отырсыз. Салауатты, баланың өсуі мен дамуын қамтамасыз ететін тағамды дайындаңыз. Сондықтан, емшек емізу кезінде де салауатты тағамдармен тамақтануыңыз өте маңызды, ал қалғаны өздігінен реттеледі. 

Сенің қолыңнан келеді, ана! 

Менің балапанымның жүктілік кезінде қанша қозғалысы болуы керек және қай уақытта алаңдаушылық білдіруім қажет? 

Көптеген жүктіліктегі әйелдер жүктіліктің 16-дан 25-апта аралығында баланың қозғалысын сезе бастайды. Дегенмен, егер бұл сіздің алғашқы жүктілігіңіз болса, қозғалысты 20-шы аптаға дейін сезбеуі мүмкінсіз. Екінші жағынан, егер сізде тәжірибе бар болса және бұл сіздің алғашқы жүктілігіңіз болмаса, сіз 13-ші аптадан кейін де қозғалысты сезе бастай аласыз. Егер сіз ішіңіздегі баланың қозғалысын сезсеңіз, құттықтаймыз! Сіз жүктілігіңіздегі тағы бір маңызды кезеңге қол жеткіздіңіз. Болашақ аналар осы кезеңді асыға күтеді, және бұл негізді себеп болып саналады. Бұл тамаша сезім!  

Баланың қозғалыстары жай ғана соққылар ма? 

Жоқ, кем дегенде әр кезеңде емес. Жүктіліктің алғашқы кезеңдерінде әйелдер қозғалысты іште қанат қағып жүрген көбелектей, немесе кейбіреулері қозғалысты серпіліс ретінде, кейбіреулері оны аударылып жатқаны ретінде сипаттайды. 

Баланың екінші және үшінші триместрдегі қозғалысы неғұрлым айқын және анық болуы тиіс. Бұл құрсаққа тура аяқпен немесе шынтақпен соққы сияқты сезілуі мүмкін. Бәлкім, сіз ауырсыну ретінде сезінетін шығарсыз. Сіздің балаңыздың аяқ-қолдары екінші және үшінші триместрде неғұрлым дамып, әр апта сайын ұлғаяды. Қозғалыс саны жүктіліктің шамамен 32-аптасына дейін біркелкі ұлғаяды, содан кейін бала туғанға дейін тұрақты болып қалады. 

Жүктілік кезінде баланың қозғалыстары туралы не білу маңызды? 

Сіз күнделікті сезінетін соққыларды өлшеп, санаудың қажеті жоқ. Бұл артық күйзеліс туғызады. Сонымен қатар, күнделікті сезінуіңіз керек біртұтас, нақты соққы саны жоқ. Ең бастысы, әр бала жеке, сондықтан бұл туралы да алаңдамаңыз. Үшіншіден, егер сіз бір күн ішінде баланың серпілісін сезбесеңіз, балаңыз, мүмкін, ұйықтап жатқан шығар.  

Сондықтан, бұл мәселе емес деп уайымдамаған дұрыс. 

Сіздің балаңыз өскен сайын, сіз қозғалыстарды сәл жақсырақ ажырата аласыз. Жүктіліктің 32-ші аптасына келгенде, сіз, мүмкін, қозғалыстардың аздау болғанын сезесіз. Әдеттегіден сәл аз қозғалыс байқалса, бұл қалыпты жағдай, себебі балаңыз ананың ішіндегі өсіп келе жатыр және еркін қозғалу үшін орын шектелген. Басқаша айтқанда, балаңызда қозғалу үшін орын аз болғандықтан, ұзақ уақыт бір қалыпта болу қалыпты. Дегенмен, егер ұзақ уақыт бойы әдеттегіден аз қозғалыс байқасаңыз, гинекологқа бару уайымдарыңызды азайтуға көмектесуі мүмкін. 

Ал балаңыздың белсенділігіне қатысты уақыт қалай? 

Ал бала қай уақытта белсенді? Бұл да қызықты.  Балалар белгілі бір уақыт аралығында қозғалысты ұнатады, өйткені олар ұйқы пен ояну арасында ауысып тұрады. Көп жағдайда түн мен күн арасында айырмашылық болмайды, бірақ әдетте олар кешке, 21:00-ден 22:00-ге дейін ең белсенді болады. Сондықтан көптеген жүктіліктегі әйелдер жүктіліктің соңғы кезеңінде толыққанды ұйқының жетіспеушілігіне шағымданады. Егер сіздің жағдайыңыз осындай болса, оны күтудің қажеті бар. Жүктіліктен ләззат алуға тырысыңыз (ішкі дірілдер мен барлық сол тәтті қиындықтар), себебі өте жақын арада сізді «кунг-фу» соққаларымен қуантатын әдемі балаңызды қарсы аласыз. Күту кейде біраз қажытатын болуы мүмкін, бірақ оның тұрарлық екенін келісеміз.  

Жүкті әйелдердің көпшілігі жүктіліктің 16-25-ші апталары аралығында сәбидің қозғалысын сезіне бастайды. Алайда, егер бұл сіздің алғашқы жүктілігіңіз болса, 20-шы аптадан кейін қозғалысты сезіне бастауыңыз мүмкін. Екінші жағынан, егер сізде тәжірибе болса және бұл сіздің алғашқы жүктілігіңіз болмаса, 13-ші аптадан кейін де қозғалыстарды сезіне бастауыңыз мүмкін. Егер балаңыздың қозғалысын беліңізде сезінсеңіз, құттықтаймын! Жүктіліктің тағы бір кезеңіне ғана жеттіңіз. Келешегі бар аналар жүктіліктің осы кезеңін асыға күтеді. Бұл керемет сезім.

Сәбидің қозғалыстары жай пуансон болып табылады

Әрине, шын мәнінде емес, жүктіліктің әр кезеңінде емес. Жүкті әйелдер көбінесе жүктіліктің бастапқы кезеңіндегі қозғалыстарды асқазандағы көбелек сезімі ретінде сипаттайды. Кейбір жүкті әйелдер қозғалысты жұлқыну ретінде сезініп, кейбіреулері тіпті оны рулон деп сипаттайды дейді.

Екiншi және үшiншi триместрлердегi сәбидiң қозғалысы неғұрлым айқын және байқалған болуы тиiс. Ол асқазанға және т.б. литеральды кикілжіңдер немесе шынтақ стабилизаторлары сияқты сезінуі мүмкін. Сезінетін ауыртпалық болар. Сәбидің аяқ-қолдары екінші және үшінші триместрлерде көбірек дамып, апта сайын үлкенірек болып келеді. Қозғалыстар саны жүктіліктің шамамен 32-ші аптасы өткенге дейін біркелкі көбейеді, содан кейін бала туғанға дейін тұрақты болып қалады.

Жүктілік кезінде сәбидің қозғалыстары туралы не білу керек?

Күн сайын сезінетін соққыларды өлшеп, санаудың қажеті жоқ. Бұл артық қосымша күйзеліс туғызады. Сондай-ақ, күні бойы сезінуге тура келетін кикілжіңдердің бірде-бір және нақты саны жоқ. Ең алдымен, әрбір сәби әр түрлі, сондықтан бұған да алаңдамаңыз. Үшіншіден, күндіз біраз уақыт сәбидің соққысын сезінбесеңіз, сәбиіңіз ұйықтап жатқан шығар.

Сондықтан проблема емес нәрсеге алаңдамаған жөн.

Балаң өскен сайын қозғалыстарды сәл жақсы ажырата алатын шығарсың. Ал жүктіліктің 32-ші аптасына жеткенде әдеттегіден сәл аз қозғалыс сезінетін шығарсыз. Бұл да қалыпты жағдай, себебі сәбиіңіз жұтқыншақта өсіп, еркін қозғалу үшін тым тығыз болады. Басқаша айтқанда, сәбидің қозғалуға арналған бөлмесі әлдеқайда аз, сондықтан оның бір қалыпта ұзақ тұруы қалыпты жағдай.

Дегенмен, әдеттегіден аз төмпешіктерді ұзақ уақыт көрсеңіз, гинекологқа бару уайым-қайғыдан құтылуға көмектесе алар еді.

Ал сәбидің белсенділік танытқан уақыты туралы не айтасың?

Мұны білу де қызық. Сәбилер ұйқы мен ояну арасында ауысқандықтан тәуліктің белгілі бір мезгілінде айнала қозғалуды ұнататын. Түн мен күн арасындағы айырмашылықты айта алмаймын, бірақ олар әдетте кешкі сағат 29.00-ден 1.00-ге дейінгі аралықта аса белсенді.  Сондықтан жүкті әйелдердің көпшілігі жүктіліктің соңғы кезеңінде жақсы ұйқының жоқтығына шағымданады. Ендеше, егер сізбен де солай болса, солай болады деп күтілуде. Жүктілікті тамашалауға тырысыңыз (кикілжіңдер және барлық ілеспе тәтті азаптар) себебі көп ұзамай сізге «кунг-фу» пуансондарымен соғылған кескілескен кішкентай сәбиді кездестіресіз.

Күту кейде біршама тиын болуы мүмкін, бірақ біз оған лайықты деп келісуге тиіспіз.

Не болмаса, жүкті болу кезінде алғашқы келген ойыңыз не? Бала сіздің ішіңізде өсіп жатыр. Екі адам үшін тамақтану қажет пе? Физикалық белсенділікпен айналысу керек пе? … Физикалық белсенділік жүктілік кезінде ойланатын нәрселердің тізімінде аса жоғары орын алмайды. Дегенмен, мамандар бұған келіспейді және жүктіліктің бүкіл кезеңінде аналардың физикалық белсенділігін сақтауды кеңес береді. 

Жүктілік кезінде спортпен шұғылдануды қалай жалғастыруға болады? 

Физикалық белсенділік туралы ең кең таралған мифтердің бірі – әйелдер одан бас тартып, босанғаннан кейінгі кезеңде, негізінен жүктілік кезінде жиналған артық салмақты азайту мақсатында ғана физикалық жүктемеге көңіл бөлуі тиіс деген ой. Бұл түбегейлі ақиқаттан алыс емес. Тұрақты физикалық белсенділік пен салауатты, теңгерімді тамақтану – жүктілік кезінде жасай алатын ең маңызды әрекеттердің бірі. Бұл сізге де, балаңызға да пайдалы. 

Егер сіз спортпен айналысатын әйелдердің типіне жатсаңыз, мысалы, егер сіз спорт залында жаттығатын немесе күн сайын жүгіретін болсаңыз, жүкті болу себебімен физикалық белсенділікті тоқтатудың ешқандай себебі жоқ. Әр жағдайда, егер сіздің бағдарламаларыңызда белгілі бір өзгерістер енгізуге себеп болатын нақты жағдай болса, алдымен гинекологпен кеңесу ең жақсысы. 

Жалпы қорытынды мынада: егер сіз жүктілікке дейін белсенді болған болсаңыз, жүктілік кезінде де белсенді болуыңыз керек. Атқа міну, ауыр салмақ көтеру немесе шаңғы тебу сияқты кейбір қарқынды әрекеттер ұсынылмайды, бірақ пилатес, жүктіліктегі йога немесе қарапайым жүріс сияқты жеңіл физикалық жүктемелер міндетті түрде ұсынылады 

Есіңізде болсын, жүктілік үшін не жақсы екенін және қандай физикалық белсенділік сізге сәйкес келетіні туралы шешім қабылдамас бұрын, алдымен дәрігеріңізбен кеңесіңіз. 

Жүктілік кезінде физикалық жаттығулардың қандай артықшылықтары бар? 

Жүктілік кезінде физикалық белсенділіктің денсаулыққа көп артықшылықтары бар. Физикалық жаттығулар сізді босануға жақсырақ дайындап, гестациялық диабеттің дамуын азайтуға көмектеседі. Гестациялық диабеті бар әйелдер үшін де физикалық жаттығулар оны жақсырақ бақылауға көмектеседі. 

Физикалық жаттығулар сонымен қатар жүктілік кезінде денеңіздегі тұрақты өзгерістер мен салмақты бақылауға, сондай-ақ ісінудің пайда болуын азайтуға ықпал етеді. Сонымен қатар, жүктілік кезінде көптеген әйелдерде жиі кездесетін арқадағы ауырсынуды азайтуға да көмектеседі. Жүктілік кезіндегі физикалық жаттығулар көңіл-күйді жақсартуға және депрессия мен алаңдаушылықты төмендетуге көмектеседі. Соңғысы, бірақ одан да маңыздысы: физикалық жаттығулар қан қысымын төмендетуге көмектеседі, бұл гестоз дамуына бейім аналар үшін керемет көмек болып табылады. 

Қорытындылай келе… Жүктілік кезінде спортпен шұғылданудан қорықпаңыз. Мүмкін, сізге физикалық тұрғыдан ауыр емес жаттығуларды таңдау керек болар, бірақ жүктілік кезінде физикалық белсенділіктен бас тартпау қажет. Жүктілік кезінде физикалық белсенділіктің кемшіліктерінен гөрі артықшылықтары көп, сондықтан сіз бұл әрекетпен айналысуыңыз тиіс. Соңында, денеңіз сізге ризашылық білдіреді, ал бұл ең маңыздысы. 

Емшек сүтімен тамақтандыру кезінде жүктілік кезіндегідей қоспалардың маңызды екенін білесіз бе? 

АҚШ Ұлттық денсаулық институттарының ұйымдастыруымен өткен «Әйелдерде биологиялық белсенді қоспаларды қолдану: қазіргі жағдай және болашақтағы ұсыныстар» тақырыбындағы конференцияда жүктіліктегі әйелдердің және емшек емізетін аналардың тағамдық қажеттіліктері туралы қорытындылар жасалды. 

Жалпы қабылданғандай, егер ананың рационы мен қорлары оның алғашқы 6 айлық өміріне жеткілікті болса және балаға жеткілікті мөлшерде беріле алса, баланы тек емшек сүтімен тамақтандыру ұсынылады. Сүт құрамы өтпелі болып табылады және ананың рационына байланысты, әсіресе витаминдер құрамында көрінеді. 

. 

Лактация кезеңінде ананың тағамдық қажеттілігі жүктілік кезеңімен салыстырғанда айтарлықтай артады. Оның себебі – өмірдің алғашқы 4–6 айында жаңадан туған баланың бастапқы салмағынан екі есе артуы, яғни ол 9 айлық жүктілік кезінде жиналған салмақты екі есе арттырады. Осы 4 ай ішінде бөлінген сүт мөлшері, әдетте, жүктілік кезеңіндегі жалпы энергия шығынына тең. Сонымен қатар, лактация кезінде ананың рационындағы тағамдық тығыздығы маңызды, өйткені энергия қажеттілігінің болжамды өсуі басқа тағамдық заттардың қажеттілігінің өсуінен аз болады. Сонымен қатар, емшек сүтінде витамин С, витамин В1, В6, В12, пантотен қышқылы, биотин, холин, витамин Е, мырыш, йод, селен және т.б. сияқты кейбір микронутриенттерге үлкен қажеттілік бар екендігі туралы қорытындылар жасалды. 

Дұрыс тамақтанудың, ана сүтін емізу кезінде жоғары қоректік заттармен қамтамасыз ету өте маңызды екенін қорытындылауға болады, Демек, жоғары тағамдық тығыздығы бар салауатты тамақтану, ананың шаршауын болдырмау және баланың дұрыс өсуі мен дамуын қамтамасыз ету үшін, емшек сүтімен тамақтандыру кезінде өте маңызды. Емшек емізетін аналарға арналған күнделікті қоспалар салауатты тамақтануды алмастырмайды, бірақ бұл маңызды кезеңде сізге және балаңызға қолдау көрсетудің сенімді көзінің бірі болып табылады. 

АҚШ Ұлттық денсаулық сақтау институттарының «Әйелдерде биологиялық белсенді қоспаларды қолдану: қазіргі жай-күйі және болашақ нұсқаулары» тақырыбында өткен конференцияда жүкті әйелдердің, сондай-ақ емшек сүтімен қоректенетін аналардың тағамдық қажеттіліктері туралы қорытындылар жасалды.

Жалпы қабылданғандай, бала өмiрiнiң алғашқы 6 айы iшiнде анасының тамақтану рационы мен керек-жарақтары барабар болған және олардың жеткiлiктi мөлшерi балаға берiлген жағдайда ғана емшек сүтiмен қоректендiру ұсынылады. Сүттің құрамы ауыспалы және анасының рационына байланысты, ол витаминдердің құрамында неғұрлым айқын байқалады.

Лактация кезінде тамақтануға қажеттілік жүктілік кезеңіне қарағанда едәуір ұлғаяды.

Оның себебі өмірінің алғашқы 4 — 6 айында нәрестелердің жүктіліктің 9 айында алған туу салмағын екі есе арттыруында болады. Осы 4 айда бөлiнген сүт жүктiлiк кезеңiндегi жалпы энергия шығынына шамамен тең энергия мөлшерiн бiлдiредi. Сондай-ақ, анасының рационындағы қоректік тығыздықтың лактация кезінде маңызы зор, себебі энергияға деген қажеттіліктің есептік өсуі басқа қоректік заттарға деген қажеттіліктің есептік өсуінен аз. Бұдан басқа, емшек сүтімен қоректену кезінде белгілі бір микроэлементтерге С витамині, В 1, В 6, В 12 витаминдері, пантотен қышқылы, биотин, холин, Е витамині, мырыш, йод, селен, т.б. сияқты белгілі бір микроэлементтерге үлкен қажеттілік бар деген қорытынды жасалды.

Емшек сүтімен қоректену кезінде оның сарқылуының алдын алу үшін де, сәби үшін де қоректік заттардың жоғары тығыздығын қамтамасыз ететін дұрыс тамақтану өте маңызды деген қорытынды жасауға болады.

Оның ішінде емшек сүтімен қоректенетін аналарға арналған тәуліктік қосымша дұрыс тамақтануды алмастырушы болып табылмайды, бірақ ол сіздің және сәбиіңіздің өмірінің осы маңызды кезеңінде сенімді қолдау көзі болып табылады.

Көпшілігіміз үшін бірінші кофе хош иісі таңертең оянудың жеткілікті себебі болады. Біз кофе шынымен де керемет және дәмді күннің басы деп айта аламыз. Кейбіреулеріміз күні бойы бірнеше рет кофе ішуге асығамыз. Дегенмен, егер сіз жүктілікте болсаңыз, кофеин тұтынуды шектеу қажет. Бұл сізге де, балаңызға да пайдалы. Төменде оның түсініктемесі берілген. 

Жүктілік кезінде ТҰТЫНУҒА БОЛМАЙТЫН тағамдар мен сусындар – ЖОҚ! 

Жүкті әйелдерге тұтынбау қажет өнімдер мен сусындардың арасында (үлкен мөлшерде немесе мүлде) кофе мен алкоголь тізімнің басында. Сонымен қатар, кейбір ет түрлері мен ірімшіктер, деликатестер мен жартылай пісірілген жұмыртқалар жүктілік кезінде тұтыну үшін қауіпті деп есептеледі. Сондықтан, әрине, көптеген дәрігерлер жүкті әйелдерге бұл өнімдерді тұтынуды шектеуді немесе мүлде бас тартуды ұсынады. 

Кофеин тек қана кофеде болмайды. 

Егер сіз жүкті болсаңыз, кофеиннің тек кофе құрамында еместігін білгеніңіз жөн. Ол сондай-ақ кейбір шәйларда, алкогольсіз сусындарда, көптеген энергетикалық сусындарда және тіпті кейбір шоколадты кәмпиттерде де кездеседі. Сондықтан, егер сіз жүкті болсаңыз, осы өнімдерден аулақ болғаныңыз дұрыс болар еді.. Олар жиі қосылған қантқа және басым басқа зиянды ингредиенттерге толы. 

Дәрігерлердің жүктілік кезінде кофеин тұтынуды шектеуді ұсынуының бірнеше себебі бар. 

Ең бастысы, сіздің ағзаңыз кофеинді көп мөлшерде метаболиздей алса, балаңыздың дамушы ағзасы мұны істей алмайды. Кофеин балаңыздың ұйқы режиміне әсер етіп, стимулятор болғандықтан, сіздер екеуіңіздің де ұйықтауына кедергі келтіруі мүмкін. Бұл ешкімге ұнамайды, солай емес пе? 

Сонымен қатар, кофеин табиғи зәр шығарғыш зат болып табылады. Кофеинді артық тұтыну зәр шығаруды арттырып қана қоймай, ағзаны сусыздандыруға да әкелуі мүмкін. Екінші жағынан, кофеин қан қысымын да арттыра алады. Егер сізде бұрыннан жоғары қан қысымы болса, кофеин пайдасынан гөрі зиянды болады. Дәрігердің нұсқауларын әрқашан сақтаңыз. 

Сонымен, сұрақ туындайды… Жүкті кезінде қанша кофе ішуге рұқсат етіледі? 

Егер сіз жүктілік кезінде тұтыну керек кофеиннің дәл мөлшеріне қатысты нақты сенімді болғыңыз келсе, гинеколог дәрігеріңізден кеңес алған жөн болар. Медициналық маман консультация беруде пайдалырақ болуы мүмкін. Дегенмен, көптеген дәрігерлердің кеңес беретін жалпы эмпирикалық ережесі – күнделікті кофе тұтынуды 200 мл-ге дейін шектеу. Бұл шамамен бір кесе дайындалған кофе болып табылады. 

Соңында, кез келген түрдегі кофеиннен бас тарту сізге де, балаңызға да ең жақсы таңдау болып табылады. Бірақ егер кофеинді тұтынбай-ақ қоймайтын болсаңыз, күніне бір кесе кофе жеткілікті  

Емшек емізу – әйелдің өмірінде бастан кешіре алатын ең табиғи, қалыпты үдерістердің бірі. Бұл – ана мен бала арасындағы тамаша байланыс сәті. Сарапшылар аналарға балаға кем дегенде алғашқы 6 ай бойы тек емшек сүтімен қоректендіруді және 2 жасқа дейін емшектен айыруды ұсынады. 

Емшек сүті – жаңадан туған балалар үшін мінсіз тағам. Оған балаға дұрыс өсу мен даму үшін қажетті барлық қоректік заттар, сондай-ақ балаңызды қорғау үшін қажетті антиденелер кіреді. Баладан басқа, емшек емізу ананың денсаулығына да пайдалы. 

Дегенмен, кейбір аналар үшін емшек емізу қиындық туғызуы мүмкін, сондықтан кейбір аналар емізу кезінде ыңғайсыздық пен ауырсынуды сезінуі мүмкін. Сабырлық танытыңыз, бұл күтілетін нәрсе, өйткені ананың да, баланың да емізу үдерісіне бейімделуі үшін уақыт қажет, бірақ бір рет бейімделгеннен кейін бәрі бірден ретке түседі. 

Емізетін аналар қандай қиындықтармен кездеседі? 

Емізетін әйелдер көптеген мәселелерге тап болады, әсіресе егер ол бірінші рет ана болып отырса. Кейбірін атап өтейік: 

Кеуденің толып кетуі көптеген емізетін аналар үшін үлкен проблема болып табылады. Кеуде сүтке толған кезде, ол қатты болып, өте ауыртпалық әкеледі. Көбінесе бұл емізудің алғашқы күндерінде болады, ол кезде балаға шын мәнінде өте аз сүт қажет, бірақ жиі сұраныс болады. Оның себебі – сүт өндіру сұраныс пен өндіріс арасындағы теңдік орнағанша шамадан тыс сүт өндіру немесе бала дұрыс сүті жұтпауы болуы мүмкін. 

Егер бала емшекұшын дұрыс ұстамайтын болса, ауырсыну немесе тіпті емшекұшының қансағыштығы пайда болуы мүмкін, бұл да қосымша дискомфорт және ауыртпалық туғызады. 

Сүт түтіктерінің бітелуі – емшектендіретін аналарда кеуде бездерінің ауырсынуының жиі себебі болып табылады. Егер кеудедегі сүт түтіктері дұрыс дренажданбаса, олар бітеліп қалуы мүмкін, және бұл да жағымсыз әрі ауырсынулы жағдайға әкеледі. Сіз сонымен қатар бітелген сүт түтігінің аймағында қаттылықты сезінуіңіз мүмкін. Уайымдамаңыз, бұл қалыпты жағдай. Дегенмен, егер жақын арада бітелген түтікті дренаждандырмасаңыз, маститке әкелуі мүмкін, бұл да айтарлықтай ыңғайсыз және ауырсынулы жағдай туғызады.  

Мастит – кейде инфекциямен байланысты болатын, кеуде безінің тінінің қабынуы. Оның нәтижесінде кеудеде ісіну, ауырсыну және қызару пайда болады, және бұл ана үшін айтарлықтай ауыр процесс болуы мүмкін. Мастит сонымен қатар тұмауға ұқсас белгілерді тудырады, ал ауырсыну сүт түтіктерінің бітелуінен әлдеқайда күштірек болады. Егер сізде маститтің белгілері байқалса, міндетті түрде дәрігерге қаралыңыз. Сізге антибиотиктер сияқты қосымша терапия қажет болуы мүмкін 

Емшек емізу кезінде ауырсынуды азайту үшін жағдайға байланысты қолдануға болатын бірқатар нәрселер бар. 

Ең алдымен, бұл логикаға қайшы болып көрінуі мүмкін, бірақ көп жағдайда сіз ауырсынуды жеңіп, емшектендіруді жалғастыруыңыз керек. 

 Ең бастысы – балаңыздың сүті жұту кезінде емшеқұшты дұрыс ұстап тұрғанына көз жеткізу, өйткені дұрыс ұстамау емшеқұшта жаралардың пайда болуына, кейін басқа да мәселелер мен, әрине, ауырсыну сезіміне әкелуі мүмкін. 

Егер сізде сүт түтігінің бітелуі болса, жылы душ қабылдап, ауру кеудені жеңіл массаж жасау бітелген түтікті дренаждандыруға және ауырсынуды жеңілдетуге өте тиімді. Душтың жылы суы және массаж қысымы сүт ағынын ынталандырады, осылайша мастит сияқты ауыр мәселенің алдын алуға болады. 

Сізге емшеқұшқа арналған жақсы крем сатып алуды ұсынамыз. Өте құрғақ емшеқұштар ауырсынуды тудыруы мүмкін, ал жақсы емшеқұшқа арналған крем ауырсынуды және ыңғайсыздықты жеңілдетеді. Көптеген емшеқұшқа арналған кремдер 100% ланолиннен жасалған және балаға қауіпсіз. 

Емшек емізетін  аналар табиғи материалдардан (мысалы, мақтадан) жасалған, оңай бекітіліп, қажет болған кезде шешілетін сапалы бюстгальтерлерді де сатып ала алады. 

Жігеріңізді жоғалтпаңыз! Бәрі жеңіл әрі әдемірек болады! 

Қымбатты емшек емізетін аналар, қолыңыздан келсе, ешқашан берілмеңіз! Емшек емізудің алғашқы күндері қиын болып көрінуі мүмкін, бірақ табандылық маңызды. Әрине, қажет болған жағдайда кәсіби медициналық көмекке жүгініңіз және кеңестерді ұстаныңыз. 

Құттықтаймыз, сіз ана болдыңыз! Мүмкін, сіз жаңа отбасы мүшеңізбен аурухананы қалдырып кетіп барасыз. Сондай-ақ, сіздің келуіңізге барлығы дайын: әйелдерге арналған төсек, киімдер және жаппай жөргектер. Алайда, осы кезеңде бір нәрсе жетіспеуі мүмкін – сүт. 

Егер сіз бала тууды жоспарласаңыз, сіз мүмкін сұрақ қоярсыз. Сүт қашан келеді? Енді сіздің жылаған, аш баланыз бар, бірақ сүт жетіспейді. Уайымдамаңыз, сүт жақында келеді. 

Алдымен уыз, одан кейін қалыпты емшек сүті 

Шынында да, қалыпты емшек сүті келмес бұрын, баланы уызбен таматандырыңыз. Сізге уыз деген не екені қызық болуы мүмкін: бұл – босанғаннан кейін бірден (бір немесе екі сағаттан кейін) кеудеңізден шығатын алғашқы сүт. Ол қалыпты емшек сүтінен қоюырақ, мөлшері аз және сәл ерекше сары түсті. 

Уыз өте қоректік күші бар алғашқы сүт және балаңызға қорғаушы қасиеттер береді, өйткені ол көп мөлшерде антиденелерді қамтиды. 

Сіз уызды жинауды ойластыруыңыз мүмкін, бұл алдағы уақытта емшек емізуді қалыптастыруға көмектеседі. Кейін балаға уызды кесе, қасық немесе пипетка арқылы беруге болады. Жиналатын уыз мөлшері өзгеріп отыруы мүмкін, бірақ әдетте ол алғашқы бірнеше күн ішінде 2-ден 20 мл-ге дейін болады. Бұл мөлшер балаңызды тойдырады. Егер сіз бұған дейін емшек сүтімен тамақтандырсаңыз, ол алғашқы емшек емізетін аналармен салыстырғанда тезірек және көп мөлшерде келеді. Уызды қалай жинау керектігін медбике немесе дәрігерден сұраңыз. 

Ал қалыпты емшек сүтіне не дейсіз? 

Уайымдамаңыз, емшек сүтіне біраз уақыт қажет болуы мүмкін. Сіздің ағзаңыз емшекпен қоректенуге дайын екендігінің бірнеше белгілері бар. Әдетте, босанғаннан кейін шамамен 72 сағаттан кейін сіздің емшегіңіз толық (немесе ісінген) болып сезіле бастайды. Ол сондай-ақ сәл қаттырақ, жылырақ және бұрынғыдан әлдеқайда ауыр болады. Кеудеден сүт ағыны бастайды,. Бұл емшектің емшек сүтімен толғанын және балаңыздың тамақтану уақыты келгенін білдіреді. Сіз сондай-ақ сүт шығару рефлексін сезінесіз.  Ал сүт келген кезде, балаңыз әрбір ему кезінде көбірек сүт алады.. Сондықтан, қазіргі уақытта емшек емізуді тоқтатуға қызықпаңыз. Емшек емізу – сұраныс пен ұсыныс үдерісі. Балаңыз неғұрлым көп емшек сүтін сұраса, сізде соғұрлым көп сүт өндіріледі. Сондай-ақ, сүт қорын арттыру үшін сорып алу үдерісін қарастыруға болады. Бірақ күнделікті кесте бойынша емізбесеңіз, талап бойынша емізуді ойлаңыз. Бала емізу, әсіресе, жас және тәжірибесіз аналар үшін өте күрделі болуы мүмкін, бірақ бұл сіздің балаңыз үшін өте пайдалы. Шын мәнінде бұл сіз үшін де, балаңыз үшін де ең жақсы тәсіл болып саналады. 

Сәбилердің асқазаны тіпті туылған алғашқы күндерінде де (тіпті апталарда да) кішігірім болады және олар жиі тамақтануды қажет етеді. Кішкентай балаларды, әдетте, әрбір екі-үш сағат немесе одан да жиірек тамақтандырады, ал үлкенірек балаларды талап бойынша тамақтандырады. 

Егер сіз емізіп, артық сүт сақтауды шешсеңіз, оны міндетті түрде мұздатыңыз. Осылайша, оны 6 айға дейін сақтауға және кез келген уақытта ерітуге болады. Әдетте, жаңа сүзілген сүт бөлме температурасында 4 сағатқа дейін немесе тоңазытқышта 4 күнге дейін сақталуы мүмкін. 

Емшек сүтімен емізу процесінен ләззат алыңыз. 

Егер сіз ана болып жаңадан шықсаңыз, мүмкіндігінше релаксация жасап, балаңызбен өткізген уақытыңыздан ләззат алуды есте сақтаңыз. Сіздер екеуіңіз бір-біріңізді ғана танып жүрсіздер, оған уақыт қажет. Бұл қиын процесс болғандықтан, өзіңізге аздап кеңістік пен шыдамдылық беріңіз. Сіз жаңадан кішкентай адамды жараттыңыз және оның өмірін сақтап қалуға тырысасыз. Сен керемет істеп жатырсың, ана!